Andrzejewski
Brandys
Broniewski
Brzechwa
Dąbrowska
Dygat
Gałczyński
Głowacki
Gombrowicz
Herbert
Herling-Grudziński
Hłasko

 
 

Irzykowski
Iwaszkiewicz
Konwicki
Kisielewski
Kruczkowski
Lem
Leśmian
Łysiak
Miłosz
Mrożek
Nałkowska
Newerly



Parandowski
Przyboś
Putrament
Różewicz
Słonimski
Staff
Szymborska
Tuwim
Tyrmand
Witkiewicz-Witkacy
Żeleński (BOY)
Żukrowski

 

KAROL IRZYKOWSKI

Urodził się 23.01.1873 w Błaszkowej koło Jasła. W latach 1889-1893 studiował germanistykę na lwowskim Uniwersytecie Jana Kazimierza.
Od roku 1908 przebywał w Krakowie, pracując w redakcji „Nowej Reformy” i agencji prasowej. Później przeniósł się do Warszawy kierując przez wiele lat biurem sejmowym. W 1933 został członkiem Polskiej Akademii Literatury. W czasie wojny uczestniczył w konspiracyjnym życiu literackim.
Ranny podczas powstania warszawskiego, zmarł 2.11.1944 w Żyrardowie.

DEBIUT I TWÓRCZOŚĆ PRZED 1939

Debiutował w roku 1894 jako poeta w lwowskim piśmie „Kronika społeczna i Literacka”.W latach Młodej Polski wydał kilka opowiadań wydanych w zbiorach Nowele (1906) i Spod ciemnej gwiazdy (1922) oraz utwory dramatyczne zebrane w tomie Wiersze i dramaty (1907).

Najgłośniejszym utworem literackim jest opublikowana w 1903 powieść Pałuba. Zarys jego przekonań światopoglądowych wyraża szkic Czym jest Horla? (1896) i wczesna książka Fryderyk Hebbel jako poeta konieczności (1907). W książce Dziesiąta Muza (1924) dokonał jednej z pierwszych rozpraw poświęconych problemom estetycznym filmu (sic!).

Później zrezygnowawszy z twórczości oryginalnej, poświęcił się krytyce literackiej. Artykuły i recenzje z różnych okresów działalności krytycznej wydane zostały w tomach Czyn i słowo (1912), Słoń wśród porcelany (1934) i Lżejszy kaliber (1938).

W wydanej w 1929 książce Walka o treść polemizuje z teorią Czystej Formy Witkiewicza, natomiast Beniaminek (1933) jest pamfletem na Tadeusza Boya-Żeleńskiego i jego metodę krytyczną.

K. Irzykowski był krytykiem o temperamencie polemisty; chętnie prowadząc spory z różnymi formacjami i teoriami literackimi dwudziestolecia. Oprócz polemik personalnych dyskutował m.inn. z programami ekspresjonizmu, futuryzmu, SKAMANDRA i Awangardy Krakowskiej. Jednocześnie uważał literaturę za dziedzinę samoistną, rządzącą się swoimi autonomicznymi prawami i niezależną od życia społecznego.

 

 

 

 

 


Copyright Krisand 2000-2006
SALAMANDRA